W sierpniu 1969 roku na farmie w Bethel odbyło się wydarzenie, które przeszło do historii. The Woodstock Music and Art Fair stał się jednym z największych wydarzeń wczech czasów i najważniejszych momentów w historii muzyki. Ponad pół miliona osób uczestniczyło w festiwalu. Lata 60. XX wieku to był czas napięć społecznych, ruchów praw obywatelskich, protestów przeciw wojnie w Wietnamie, konfliktu pokoleń i silnej polaryzacji społeczeństwa. Woodstock był efektem tej atmosfery – muzycznym i społecznym wyrazem epoki.
Organizacja festiwalu
Organizatorami wydarzenia byli producenci muzyczni, Artie Kornfeld i Michael Lang, oraz młodzi inwestorzy, Joel Rosenman i John P. Roberts. Początkowo festiwal miał odbyć się w Mills Industrial Park w mieście Wallkill, jednak mieszkańcy, przestraszeni że hipisi zniszczą ich miasto i zdemoralizują młodzież, wymusili na władzach zakaz przeprowadzenia koncertów. Organizatorzy byli zmuszeni do zmiany lokalizacji i w ten sposób Festiwal Woodstock odbył się na łąkach farmy hodowcy bydła – Maxa Yasgura – właśnie w Bethel w stanie Nowy Jork.
Przez późną zmianę lokacji organizatorzy mieli za mało czasu na przygotowanie odpowiednich warunków. Na stacjach szybko zabrakło benzyny, a ogromna liczba osób, które próbowały dostać się na festiwal sprawiła, że droga prowadząca na wydarzenie zakorkowała się na 20 mil. Artyści nie mogli przejechać i musieli lecieć na scenę helikopterem. Opóźnienia organizacyjne powodowały, że jedni artyści grali znacznie dłużej, niż planowano, a inni występowali spontanicznie, bez wcześniejszego zapowiedzenia. Dzięki temu zagrał John Sebastian, założyciel grupy The Lovin’ Spoonful. Bilety na wydarzenie kupiło ponad 100 tysięcy osób, więc w jaki sposób na wydarzeniu było ponad pół miliona? Organizatorzy nie mogli opanować naporu tłumu i zostały zniszczone ogrodzenia i bramki. Jednocześnie zaczęło brakować jedzenia. Twórcy ogłosili, że festiwal jest bezpłatny.
Na scenie gwiazdy rocka
W festiwalu wzięło udział 33 artystów. Na scenie wystąpili m.in. Jimi Hendrix, Janis Joplin, The Who, Jefferson Airplane, Joan Baez i Carlos Santana. Cały festiwal otworzył Richie Havens, muzyk folkowy i gitarzysta, który tak naprawdę miał wystąpić znacznie później. Był to punkt zwrotny w jego karierze. Grał przez prawie trzy godziny, ponieważ inni artyści jeszcze nie dotarli, i był wzywany do wielu bisów. Przemówienie otwierające festiwal wygłosił Sri Swami Satchidanada, indyjski guru jogi i nauczyciel religii, który przekazał idee festiwalu.
Kilka występów scenicznych zasługuje na szczególne wyróżnienie. Występ Country Joe, konkretnie wykonanie „I Feel Like I’m Fixin’ To Die Rag”, potępiał zaangażowanie USA w wojnę w Wietnamie. W piosence zadaje pytanie „What are we fighting for?”, zwracając się do wszystkich, których dotknęła wojna, w tym nieobecnych.
Według Billboard Magazine oraz Musicians Hall of Fame, jednym z najlepszych wystąpień był koncert zespołu Santana. W tamtym czasie grupa nie była zbytnio znana, więc publiczność nie spodziewała się tak dobrego koncertu i świetnej solówki na perkusji Michaela Shrieve’a.
Zespół The Who przez siedem minut grał piosenkę „My Generation”, prezentując niezapomniane wokale, solówki gitarowe i riffy perkusyjne.
Joe Cocker wykonał poruszającą wersję piosenki The Beatles „With a Little Help from My Friends”. Chyba najbardziej znanym i najbardziej politycznym występem festiwalu był koncert Jimiego Hendrixa, ostatniego artysty wydarzenia. Jego gitarowa wersja hymnu Stanów Zjednoczonych, „The Star-Spangled Banner”, przeszła do historii jako symbol protestu przeciw wojnie w Wietnamie. Gitarzysta tworzył swoim instrumentem dramatyczne dźwięki samolotów, odgłosy bombardowań, płaczu i krzyków – ten moment stał się ikoną kontrkultury.
Festiwal odbył się w stosunkowo pokojowych warunkach. Jednak w trakcie wydarzenia zmarły dwie osoby: Richard Bieler, który zmarł w wyniku zapalenia mięśnia sercowego spowodowanego przez dawkę narkotyków oraz Raymond Mizsak, którego przejechał ciągnik rolniczy. Co najmniej 3000 osób potrzebowało pomocy medycznej. Dwie kobiety urodziły dzieci, jedna w samochodzie w korku w drodze na festiwal, a druga w szpitalu po przetransportowaniu jej samolotem.
Symbol epoki
Festiwal Woodstock jest uznawany za jedno z najistotniejszych wydarzeń w historii rock and rolla, za kulminację wielu nurtów muzyki rockowej. Hasłem festiwalu było „Peace, Love and Happiness”. Był to kulminacyjny moment kontrkultury hippisowskiej. Impreza stała się manifestem idei hippisowskich. Była symbolem buntu przeciwko wojnie i konformizmowi, symbolem wolności, sprzeciwu wobec hipokryzji, niepotrzebnej rywalizacji, sprzeciwu wobec różnych zakazów. Stała się ikoną pokolenia dzieci kwiatów, pokolenia, które chciało wolności, które odrzucało materializm i korporacjonizm. Hasło „Make Love, Not War” wyrażało ich sprzeciw wobec wszelkich konfliktom zbrojnym. Woodstock symbolizował epokę młodzieży, był zarówno zapowiedzią, jak i kresem.
Występy artystów zostały wydane jako film dokumentalny pt. „Woodstock”, który w 1970 dostał Oscara za najlepszy pełnometrażowy film dokumentalny. Wydano również muzykę zarejestrowaną podczas festiwalu w formie dwóch albumów koncertowych: „Woodstock. Music from the Original Soundtrack and More” oraz „Woodstock 2”. To przyniosło ogromne zyski, a wizerunek festiwalu stał się marką.
Wpływ na kolejne pokolenia
W kolejne rocznice wydarzenia miały miejsce kolejne widowiska o tej nazwie. Jednak czasy się zmieniły. Jednym z nich był Woodstock ’94, który zyskał drugą nazwę – Mudstock, za sprawą wszechobecnego błota. Duch wolności i wspólnoty był obecny. Na scenie wystąpili m.in. Green Day, Red Hot Chili Peppers, Metallica, Nine Inch Nails, Aerosmith, The Who, Santana i Bob Dylan.
Woodstock 1999 również miał być świętem miłości i wspólnoty, jednak ta edycja stała się zaprzeczeniem pierwotnych idei. Impreza zamieniła się w czysty chaos. Przygotowanie było fatalne, były braki w zaopatrzeniu, temperatura przekraczała trzydzieści osiem stopni. Trzy osoby zmarły, tysiące osób wymagało pomocy medycznej, zgłaszano gwałty i molestowanie. Zamieszki nasilały się. W trakcie wykonywania utworu „Under The Bridge” przez Red Hot Chili Peppers uczestnicy dostali świece. Ludzie zaczęli podpalać wieże nagłośnieniowe, przyczepy handlowe i góry śmieci. Zespół zaczął grać cover piosenki Jimiego Hendrixa, „Fire”. Miał to być hołd dla artysty na prośbę jego siostry. Podczas wykonywania utworu wzniecono pożar. Festiwalu zyskał określenie „The day the music died”.
W Polsce także jest organizowany festiwal przez Wielką Orkiestrę Świątecznej Pomocy. Do 2018 funkcjonował pod nazwą Przystanek Woodstock, a aktualnie Pol’and’Rock Festival. Pierwsza edycja odbyła się w lipcu 1995 roku w Czymanowie.
Woodstock to nie tylko festiwal. Nie zakończył wojny, nie zlikwidował podziałów. Ale stał się wydarzeniem historycznym i już na zawsze symbolem pokolenia i kontrkultury. Ludzie się zjednoczyli, czuli wspólnotę. Młodzież zamanifestowała swoją siłę i tożsamość. Woodstock stał się archetypem wydarzenia, niezależnie od tego, czy był to autentyczny przełom, czy dobrze sprzedana legenda.